Op 31 Oktober 1938 sloeg in menige Amerikaanse huiskamer de paniek toe.
De radio had het over buitenaardse ruimte vaartuigen,marsbewoners in New York,chaos en vernietiging.Het klonk allemaal angstwekkend echt. Toch was ook deze invasie gewoon mensenwerk.

De spanning in Concrete,een afgelegen plaatsje in het uiterste noordwesten van de verenigde staten,groeit met de minuut. In veel huizen staat de radio harder als normaal. Ongerust luisteren de mensen naar de merkwaardige berichten die uit de luidspreker komen.

Aan de andere kant van Amerika ,in de buurt van New York ,is een ruimtevaartuig van Mars neergekomen. Uit die capsules zijn monsters gekropen die door middel van hittestralen binnen enkele minuten met 7000 soldaten afrekenden. Nu rukken ze ,gezeten in huizenhoge,driepotige machines ,in hoog tempo op.

Zwarte wolken gifgas rollen voor ze uit. De bevolking slaat massaal op de vlucht. In de staat New Jersey wordt de noodtoestant uitgeroepen. De minister van buitenlandse zaken legt een verklaring af.

De toestant is byzonder ernstig,maar hij maant iedereen kalm te blijven. De vijand bevindt zich tenslotte nog op een klein gebied.

Dan melden de opgewonden radioverslaggevers dat er nog een tweede capsule van Mars is neergekomen. Bommenwerpers worden tegen de aanvallers ingezet en verdwijnen een voor een kansloos uit de lucht.

Terwijl de inwoners van New York zich wanhopig uit de voeten maken,waden Mars machines door de Hudson river. Manhattan valt in buitenaardse handen. Over heel de Verenigde staten komen ruimte capsules neer.

De luisteraars in Concrete worden steeds zenuwachtiger. Het gevaar is niet langer duizenden kilometers van hen verwijdert. De radio gaat nog wat harder. Dan zwijgt het apparaat plotseling. Ook het licht valt uit. Het hele dorp zit zonder stroom. Nu slaat de paniek pas echt toe.

Veel gezinnen pakken wat spullen bijelkaar en vluchten de bergen in. Anderen verschansen zich in hun huizen en wachten in het donker op de komst van de Marsmonsters met hun gifgas en hittestralen.

Zo ver kwam het gelukkig niet. Enkele uren later kregen de inwoners van Concrete te horen dat de wereld nog steeds bestond. Geen enkele Amerikaanse stad was verwoest en niemand had het leven gelaten. Nog sterker; de aarde had helemaal geen bezoek van Marsbewoners gehad.

Het radio verslag van van de buitenaardse invasie was niet meer dan een hoorspel geweest. Dat mensen inpaniek raken van een realistische radiouitzending klinkt vrij aannemelijk. Maar op de avond van 31 Oktober 1938 ,toen het Columbia Broadcasting System het hoorspel War off the worlds uitzond,sloeg de angst in heel Amerika toe,en ook in de grote steden. Naar schatting luisterden 6 miljoen Amerikanen naar het hoorspel.

Daarvan geloofden 1.7 miljoen mensen dat het om een echt verslag van een aanval door Marsbewoners ging. En ,maar liefst 1.2 miljoen luisteraars kregen het te kwaad. Ze werden bang,dachten dat alles afgelopen was,kregen hysterische huilbuien,renden verdwaasd over straat,belden trillend van angst familieleden op,of sprongen in de auto en gingen er mety halsbrekende snelheid vandoor,daarbij de wegen vermijdend die volgens de radio door de Marsmonsterswaren versperd.

En dat allemaal vanwege een uurtje amusement. Want dat was de bedoeling van de acteurs van het Mercury theatre on the air,die elke week onder leiding van het natuurtalent Orson Welles voor de omroep organisatie CBS een bewerking van een beroemd boek verzorgden.

Daarvoor stond het Mercury theatre op de planken en oogste het goede kritieken met bijvoorbeeld een moderne versie van Shakespeares Julius Caesar ,waarin de Romeinse keizer een fascistische dictator was en in een modern uniform rondliep.

Die artistieke hoogstandjes leverden echter geen dik belegde boterham op en daarom kozen Welles en zijn medewerkers voor een contract met CBS. Welles had al eerder voor de radio gewerkt . Hij speelde onder andere de hoofdrol in The Shadow,een serie detective verhalen,en presenteerde een reeks documantaires, The march of time .

Met zijn diepe stem groeide hij uit tot een bekende radio figuur. De hoorspelen voor CBS werden uitgezonden onder de noemer First person singular (Eerste persoon enkelvoud). Al het materiaal waszodanig bewerkt dat een verteller (Welles) de gespeelde stukken aanelkaar praate en daarbij de indruk wekte dat alles hem persoonlijk was overkomen.

Het was een aanpak die zowel bij het publiek als de pers in de smaak viel. De uitzendingen met het Mercury theatre on the air waren knap gemaakt,levendig en vaak byzonder spannend. Zo brachten Welles en zijn acteurs Dracula,Schateilan, A tale of two cities (Dickens) en the Thirtynine steps (drie jaar eerder verfilmd door Hitchcock)

In het najaar van 1938 werkten Orson Welles en scenarioschrijver Howard Koch aan een versie van War of the worlds,het beroemde boek van de Engelse auteur H.G. Wells over een grootscheepse aanval van Marsbewoners op de Aarde. Om het voor de Amerikaanse luisteraars wat interessanter te maken werd het zich oorspronkelijk in Engeland afspelende verhaal verplaatst naar de Verenigde Staten. De uitzending was op Zondag 30 Oktober 1938 aan de vooravond van Halloween,de dag waarop Amerikaanse kinderen zich verkleden en anderen de stuipen op het lijf proberen te jagen.

Het hoorspel begon om acht uur s'avonds met de duidelijke aankondiging; Het Colombia Broadcasting System en de aangesloten stations presenteren Orson Welles en het Mercury theatre on the air in War Of the worlds van H.G. Wells.

Na een korte inleiding van Orson Welles volgde een weerbericht en werd er overgeschakeld naar een hotel in New York,waar een dansorkest zou spelen. Plotseling werd de muziek onderbroken voor een extra ieuwsuitzending. Op mars waren vreemde exposies waargenomen. Een verslaggever sprak daarover met de beroemde sterrenkundige professor Pierson (Orson Welles) ,maar die kon geen uitsluitsel geven over het verschijnsel. De uitzending met het orkest werd hervat.

Toen volgde er weer nieuws; een opgewonden reporter meldde dat bij een boerderij in de staat New Jersy een geheimzinnige cylinder was neergekomen. Vervolgens ging alles heel snel. De Marsbewoners kropen uit hun ruimtevaartuig en zaaiden dood en verderf met hitte stralen en gifgas. De een na de andere stad viel in hun handen en de bevolking sloeg op de vlucht.

Ze bereikten New York. Er kwamen cylinders neer op andere plaatsen. Het klonk allemaal even verontrustend als fantastisch.

Toen was er een korte pauze. Een presentator vertelde nogmaals ; U luistert naar een CBS uitzending met Orson Welles en het Mercury theatre on the air in War of the worlds van H,G. Wells.

Het tweede deel van het hoorspel bestond voornamelijk uit een monoloog van professor Pierson (Welles),waarin hij de heerschappij en de uiteindelijk ondergang van de Marsbewoners beschreef. Na nog wat muziek kwam Orson Welles opnieuw aan het woord,nu als zichzelf: Dames en heren,ik verzeker U dat War of the Worlds geen enkele andere betekenis had dan als de Halloween verassing die we voor ogen hadden. Het is onze manier van een laken over ons heengooien ,uit de bosjes springen en boe roepen.

Maar toen was het kwaad al geschied. Over het hele land waren er duizende mensen die de uitzending volledig serieus namen. Ze waren duidelijk op een dwaalspoor gebracht door het feit dat het hoorspel klonk als een echte nieuwsuitzending. Bovendien waren er plaatsnamen en wegen genoemd die mensen in New Jersy (waar de eerste cylinder neerkwam) en New York allemaal kenden. De professor,officieren,minister en verslaggevers die aan het woord kwamen maakten een machteloze indruk. Veel mensen raakten in verwarring en konden niet meer helder nadenken.

Een luisteraar zocht een andere zender om te horen wat die te melden had. Er klonk kerkmuziek. De luisteraar trok daaruit de conclusie dat er mensin in afwachting van de dood tot God aan het bidden waren. Anderen waren ervan overtuigd dat ze het gifgas konden ruiken of zagen een merkwaardig licht aan de hemel.

Een man kwam de trap oprennen en zei dat het een grap was. We geloofden hem niet. We luisterde altijd naar Orson Welles ,maar we hadden geen idee dat dit zijn programma was. Zoals de muziek plotseling werd onderbroken klonk het niet als een hoorspel.

Dat waren enkele reacties die luisteraars achteraf gaven. Ruim een miljoen Amerikanen waren zich lamgeschrokken. Toch brak er geen volkswoede uit toen de waarheid aan het licht kwam. Het Mercury theatre kreeg naar aanleiding van het hoorspel 1450 brieven,in 91 procent daarvan uitten mensen hun bewondering over de stunt die Welles (min of meer onbedoeld) had uitgehaald.

Nog weken lang stonden de kranten vol met verhalen over de paniek. Het nieuws stak de oceaan over en voortaan kende men Welles in Europa ook.

Maar het geheugen van mensen is blijkbaar kort. Op 12 Feberuari 1949 zond een radiostation in een Zuidamerikaans Ecuador een hoorspel uit dat was gebasseerd op op The War of the worlds. Er brak paniek uit, Later zetten woedende luisteraars het gebouw van de zender in lichterlaaie. De brand kostte twintig mensen hetleven. Het leger moest met tanks en traangas de orde herstellen en arresteerde 15 personen die verantwoordelijk zouden zijn geweest voor de uitzending.

Dat denken 16,4 MILJOEN volwassen Amerikanen in ieder geval. En daar blijft het niet bij.

16.4 miljoen is een toch zo’n 7% van de Amerikaanse bevolking die werkelijk denkt dat chocolademelk zo uit bruine koeien komt. Maar het kan nog erger.. In een peiling van 1000 volwassen mensen was 48% zelfs niet zeker waar chocolademelk nou precies vandaan komt.

De basis “kennis” van waar voedsel precies vandaan komt lijkt in Amerika ook te variëren. Opmerkelijk is dat de kennis wat lijkt te ontbreken bij hoger opgeleiden. En dan met name in de steden.

Een peiling in Californische steden onder scholieren gaf als opmerkelijk resultaat dat schokkend veel ondervraagden niet wisten dat augurken eigenlijk komkommers waren, bijna de helft niet wist dat hamburgers van koeien gemaakt werd, uien en sla planten zijn en kaas van melk gemaakt wordt.

Nog wat “funny facts” tot slot.

– Ongeveer 50% van de Amerikanen weet heel de staat New York niet te vinden op de eigen kaart.

– 30% van de Texanen meent dat mensen en dinosaurussen samen geleefd hebben

– Bijna een kwart van de Amerikanen heeft geen idee dat de Aarde rond de zon draait

– En ook bijna een kwart van de Amerikanen kent de eigen geschiedenis niet en heeft dus geen idee dat de nationale feestdag “Independence Day”(4 Juli) slaat op de ondertekening van de onafhankelijkheidsverklaring waarmee Amerika onafhankelijk werd van de Britten.

Bron

Niemand staat er bij stil, maar een lift zet mensen in een unieke situatie. Met een beetje drukte staan mensen zo stijf tegen mensen aan die ze nooit van hun leven eerder hebben gezien.  En de aard van het beestje maakt dat de mens niet graag andere mensen toelaat in wat iedereen toch ziet als zijn eigen persoonlijke ruimte. Naar deze ruimte is, uiteraard in Amerika, al eens onderzoek gedaan en gebleken dat de mens de ruimte om zich heen indeelt in vier stukken.  Publieke ruimte is minstens 3.5 meter van iemand vandaan. Sociale ruimte is minstens 1 meter, persoonlijke ruimte ongeveer 50 centimeter en tot slot de intieme ruimte waarbij mensen hele andere dingen aan hun hoofd hebben.. In een lift, zeker als die aardig vol zit, komen vreemde mensen toch al snel in de persoonlijke ruimte of meer. En dat mensen zich onbehagelijk gaan voelen.

Regel nummer 1: Hoef je maar een of twee trappen op? Waag het niet de lift te nemen. Andere mensen in de lift rollen op zijn minst met hun ogen als jij de volgende verdieping alweer uitstapt en de rest moet wachten tot de deuren weer dichtgaan. Tenzij je minstens zwaar gehandicapt bent of iets moet tillen wat minstens de helft van je schoonmoeder weegt, is het nemen van de lift op zijn minst “Not done”.

Regel nummer 2: Als er bij meerdere liften een rij mensen staat te wachten, loop deze niet voorbij om op de, vast toch al gedrukte knop naar boven of beneden te drukken.  Veel goodwill kweek je daar niet mee, en die ene rij staat er niet voor niks. Er is geen rij per lift, er is maar een rij die de eerste de beste beschikbare lift in stapt! Wees geen druiloor, en sluit netjes achter aan.

Regel nummer 3: Dames eerst!  Deze regel is voor de gentlemen onder ons en hangt een beetje van de omstandigheden af. Op kantoor doe je er goed aan om de vrouwelijke genen te charmeren door je van je beste kant te laten zien, en even een stapje op zij te doen. Ben je een bruut, zoals ondergetekende, dan komt het idee al niet eens bij je op. Toch is het wel zo netjes.

Regel nummer 4: Het knopje om de liftdeuren open te houden. En dan meer de vraag wie gaat er op drukken in een vollere lift. Jij ? Iemand anders? Iedereen is vast wel bekend met het fijne effect dat optreedt in een groepje mensen wanneer er iets gebeurd. Iedereen wacht gewoon af tot een ander actie onderneemt, en aan het eind van de rit deed niemand iets. Zo ook met het knopje om de liftdeuren open te houden.  Een paar handige tips voor het knopje zijn: Altijd de deuren even openhouden voor iemand als je alleen in een lift staat. In een vollere lift gelden andere regels. Zag die gene die aan komt lopen je gezicht? Knopje drukken!  Is het je baas? Knopje drukken! Je schoonmoeder? Twijfelgeval. In alle andere gevallen is het aan je eigen beleefdheid.
Is de lift propvol? Doe net of je niks ziet en blijf van het knopje af.

Regel nummer 5: Waar ga je staan? Alleen in een lift levert geen problemen op. Bij twee mensen treedt al snel een ander effect op. Laten we dat voor het gemak het “Pisbak effect noemen”. De mannen onder ons zijn er bekend mee. Alle pisbakken vrij, loop naar de dichtstbijzijnde. Een bezet? Loop naar die het verste weg van de bezette. Meerdere bezet? Hou tenminste een vrij tussen jou en de andere bezette pisbakken en kijk vooral nergens anders naar dan naar de muur voor je en wat je daar nog meer kan zien. Alles, behalve richting buurman.  Alles, op een na bezet? Stevig afknijpen tot er weer wat meer vrij is. Vreemd genoeg gedraagt iedereen in een lift zich zo. Twee mensen? Ieders aan de kan van de lift. Drie of vier? Dan zijn de hoeken de place to be. Lift aardig vol? Verdeel de ruimte, armen langs je lichaam en raak vooral niemand anders aan. Lift bijna vol? Verbijt je pech, en wacht op de volgende.

Regel nummer 6: Ga met je gezicht richting liftdeuren staan. Andersom is wederom not done! Tenzij je iedereen zich ongemakkelijk wil laten voelen. Ga dan vooral in een drukke lift andersom staan en kijk iedereen recht in het gezicht.

Regel nummer 7: Maak geen oogcontact en blijf lachen alsof je je perfect thuis voelt in de persoonlijke ruimte van een ander. Oogcontact lijkt alleen overtroffen te kunnen worden door een scheet laten in een lift. Alweer not done en hoogst oncomfortabel.

Regel nummer 8: Baas over de knopjes. Sta je in een volle lift het dichtste bij de knopjes? Gefeliciteerd, je bent unaniem en in alle stilte verkozen tot de baas over de knopjes. Vanaf nu mag je op de knopjes drukken voor iedereen die de volle lift in stapt en zelf niet bij de knopjes kan komen.  Voor de rest geldt dat mocht de knopjes baas onverwacht uitstappen dat de volgende die het dichts bij de knopjes staat volledig automatisch en unaniem is verkozen tot de nieuwe knopjes meester.

Regel nummer 9: Bellen in een volle lift. Bellen in een volle lift is van alle zonden in een lift wel de meest ergerlijke voor anderen.  Met de mate van hoe prive een gesprek is, neemt de ergernis ook in het kwadraat toe. Hou je telefoon in je zak, het liefst met het geluid uit. Al is berichten versturen dan wel weer toegestaan, zolang dat niet te veel herrie maakt. Met uitzondering van de baas over de knopjes. Die heeft het te druk voor wat anders.

Tot slot. Regel nummer 10: Ellebogenwerk. Sta je achter in een volle lift en stopt de lift op jouw verdieping, dan zal je er toch uit moeten. Hiervoor zijn twee manieren. De eerste is de meest gebruikte: Pers je je met wat ellebogenwerk tussen iedereen door snel naar buiten voor de deuren weer dicht gaan. Of.. Zeg een verdieping eerder met een vriendelijke doch dwingende stem dat jou verdieping de volgende is. Uiteraard is iedereen dan zo beleefd jou door te laten en hebben de voorste mensen in de lift de plicht even een stapje uit de lift te doen en de deuren voor je open te houden. Met uitzondering van de baas over de knopjes uiteraard. Die heeft ander werk te doen.

U ziet het. Een lift is een hele ervaring op zich met eigen regels en fatsoensnormen.  Doe er je voordeel mee!

Aan koffie worden meerdere goede eigenschappen toegeschreven. Dat is algemeen bekend. Minder bekend, maar welkom nieuws voor het mannelijke deel van de lezers is dat koffie ook het libido van vrouwen kan verhogen.

Tenminste, dat blijkt uit enkele onderzoeken. Nadeel dan weer is dat deze vrouwen dan niet te veel en te vaak koffie moeten drinken. Elk voordeel zijn nadeel, nietwaar. Verder verkleint het, al is het maar een beetje, de kans op de ziekte van Parkinson, remt Alzheimer, beschermd tegen kanker en diabetes type 2, en heeft het nog meer fijne eigenschappen. Al is het maar minimaal, het effect is er. Verder moet je van koffie poepen! Inderdaad, poepen. Al weet geen mens waarom dat is.

De vastberaden koffiedrinker is er vast mee bekend. Al rap na de eerste kop koffie is daar ook de drang naar een trip richting het toilet. Vaak gedacht werd dat dit meer tussen de oren zat, dan dat het ook daadwerkelijk door de koffie kwam.

Mocht u dus ook deze drang na het drinken van koffie hebben, dan kunt u weer opgelucht adem halen. Tussen uw oren is niks mis. Althans, niet wat koffie betreft.

Sinds 1990 zijn er verschillende onderzoeken geweest om uit te vogelen welke stof in de koffie precies een laxerende werking heeft. Tot op heden echter zonder succes.

Vermoed wordt echter een stof in de koffie de maag een hormoon laat aanmaken welke direct op de endeldarm zijn invloed laat gelden, en de nietsvermoedende koffie drinker het gevoel geeft met gezwinde spoed een toilet op te zoeken.

Uiteraard kunt u ook gewoon thee drinken. Dat is zelfs in verschillende smaakjes verkrijgbaar…